Zaakceptować siebie?

Jak zaakceptować i zacząć szanować siebie?

Problemy z akceptacją samego siebie, niskim poczuciem własnej wartości i permanentnym niezadowoleniem z siebie, nawet jeśli nie ma ono żadnego uzasadnienia w rzeczywistości, często spowodowane są przez doświadczenia z dzieciństwa. Bez ostatecznego rozprawienia się z nimi, skonfrontowania się z sytuacjami, które ukształtowały te postawy, nie uda się osiągnąć pozycji człowieka zadowolonego ze swoich osiągnięć i usatysfakcjonowanego swoim życiem.

Poczucie bycia gorszym ma korzenie w dzieciństwie

Większość ludzi nawet nie zdaje sobie sprawy z tego, jak bardzo mocno fakt, jak dzieci są traktowane przez rodziców czy opiekunów, wpływa na ich kształtujący się charakter, a także ich dorosłe życie. I tak w niektórych przypadkach przyczyną niskiego poczucia własnej wartości mogą być zbyt wygórowane oczekiwania i wymagania rodziców, którym dziecko nie mogło sprostać, w innych – niezaspokajanie potrzeb dziecka, przede wszystkim emocjonalnych, brak akceptacji i poczucia bliskości ze strony opiekunów. Ogromne znaczenie mają też traumatyczne doświadczenia, takie jak nałóg rodzica czy rozwód, za które dzieci zawsze obwiniają samych siebie, choć nie ma to żadnych racjonalnych podstaw. Często cechy, które wytworzyły się w czasie dzieciństwa towarzyszą nam przez całe życie. Na początku nie jesteśmy ich świadomi, bo zwykle ujawniają i uaktywniają się dopiero po jakimś czasie.

To w okresie dorastania tworzą się schematy, wzorce zachowań, które wrastają w nas z całą siłą i bardzo ciężko jest je zmodyfikować, nie mówiąc już o ich całkowitej zmianie. Wdrukowany w dzieciństwie schemat – poszukiwanie akceptacji i uznania, nadmierny krytycyzm pokutuje przez całe nasze życie. Niezależnie od naszych osiągnięć nigdy nie jesteśmy z siebie zadowoleni, dziwimy się, że ktoś nas bezwarunkowo akceptuje i chce z nami iść przez życie. Poczucie własnej wartości kształtuje się nie tylko w dzieciństwie, lecz także w toku rozwoju, szczególny wpływ na samoocenę mają trudne, traumatyczne doświadczenia, np. niepowodzenia, porażki czy rozstania z ukochaną osobą.

Niskie poczucie własnej wartości, spowodowane przez niewłaściwe reakcje opiekunów w dzieciństwie, powoduje wielki dyskomfort w życiu, uniemożliwia osiągnięcie satysfakcji, a często także uzyskiwanie upragnionych celów, co wynika przede wszystkim z przekonania o własnej słabości. Niejednokrotnie, ludzie, których problem ten dotyczy, mają na swoim koncie wiele sukcesów i osiągnięć, jednak przeświadczenie o niskiej wartości tkwi w nich tak głęboko, że nie są w stanie się nimi cieszyć i często wydaje im się, że ich sukces jest dziełem przypadku, przyczyny zewnętrznej. Co więcej uznają, że pomimo realizacji kolejnych celów, tak naprawdę nie są nic warci i na nic dobrego nie zasługują.

Jak to pokonać?

By wypracować szacunek do samego siebie i podnieść swoją wartość we własnych oczach, nie wystarczy pozbyć się kompleksów i zanotować kilka sukcesów. Konieczne są zmiany w postrzeganiu siebie, swojego życia i często niezbędne jest podjęcie psychoterapii, gdyż niejednokrotnie pacjent wcale nie ma świadomości tego, co go ukształtowało. Działa mechanicznie. Nie zna innych sposobów funkcjonowania, te, które stosuje wydają się jedyne właściwe. W procesie psychoterapii poszerzamy wachlarz dostępnych działań, testujemy również i inne zachowania, zmieniamy perspektywę, jednym słowem pacjent dowiaduje się, że można inaczej i nie destruktywnie.

Walka z demonami przeszłości jest bardzo trudna, ale podjęcie dialogu ze swoim wewnętrznym krytykiem jest konieczne, jeśli chcemy cieszyć się satysfakcjonującym życiem.